Het dorp Sauwerd ligt op een van de oudste bewoonde wierden van de provincie Groningen. Het dateert vermoedelijk van de periode 500 tot 300 voor Christus. De naam is vermoedelijk afkomstig van ‘Sadewert’ oftewel: zode-wierde.
Lees het uitgebreide verhaal van de geschiedenis van Sauwerd en Wetsinge hier: https://ubbega.nl/wp-content/uploads/2015/07/De-geschiedenis-van-Sauwerd-en-omstreken.pdf.
In dit verhaal kunt u de leukste feitjes ontdekken. Wist u bijvoorbeeld dat:
- Sauwerd hoger ligt dan Bedum, omdat bisschop Walfidus rond Zuidwolde en Bedum rond 900 een dijk aanlegde?
- Ubbega de naam van het gebied was waar de dorpen Winsum, Bellingeweer, Onderwierum, Westerdijkshorn, Wetsinge, Sauwerd, Adropen Harssens onder vielen?
- Er ten noorden van Groot Wetsinge nóg een Wetsinge was die hoger was, maar die later helemaal is afgegraven? Op die borg stond vanaf 1540 ook een borg: “Nieuw-Onsta”.
- Ons gebied tussen de 9e en 11de eeuw herhaaldelijk zwaar geteisterd werd door invallen van Vikingen?
- De bewoners van de Onstaborg in Sauwerd tot de machtigste edelingen behoorden van alle Ommelanden? Deze Onsta’s waren zo machtig waren, dat de edelen uit de stad Groningen zich bedreigd voelden en in 1400 de Onstaborg aanvielen. Het beleg heeft lang geduurd, de borgbewoners werden door honger gedwongen zich over te geven. Er zouden nog vele belegeringen volgen in de eeuwen die volgden.
- De oude tufstenen kerken van Sauwerd en Groot Wetsinge beide zijn afgebroken vanwege de bouwvallige staat? De kerk in Klein Wetsinge met zijn 27 meter hoge toren was een compromis in 1840. Kerkleden van beide dorpen konden ‘in het midden’ kerken.